Budżet UK podwaja dodatkowy podatek bankowy do 6% na 15 miesięcy; OBR szacuje bufor na 15 mld GBP

Brytyjskie banki przez 15 miesięcy zapłacą 6-proc. dodatkowy podatek bankowy (bank surcharge) od zysków przekraczających kwotę wolną 100 mln GBP – tak przewiduje budżet kanclerza skarbu Johna Healeya, którego prezentację w Izbie Gmin rozpoczęto 28 października 2026 r. o 12:32 czasu brytyjskiego (13:32 CET). Stawka, obecnie 3 proc., wzrośnie 1 stycznia 2027 r. i wróci do 3 proc. od 1 kwietnia 2028 r. – wynika z informacji HM Revenue and Customs. Według rządu środki pomogą sfinansować wsparcie energetyczne, w tym Household Energy Payment o wartości 2,6 mld GBP: od stycznia 2027 r. do 20 mln angielskich gospodarstw domowych w pasmach A–D podatku lokalnego (council tax) otrzyma po 100 GBP, a łączna kwota obejmuje też środki dla rządów regionów autonomicznych.

W wystąpieniu w Izbie Gmin padły słowa Healeya: „…banki zapłacą dodatkowe 3 proc. w ramach dodatkowego podatku bankowego. Będzie to ograniczone w czasie, aby sfinansować natychmiastowe wsparcie w opłatach za energię, od stycznia przez 15 miesięcy”. Office for Budget Responsibility (OBR), którego raport Economic and Fiscal Outlook ukazał się w sieci tego samego dnia o 14:00 czasu brytyjskiego (15:00 CET), szacuje, że podwyżka przyniesie 1,5 mld GBP w ciągu 15 miesięcy. Kwota ta uwzględnia szacowany ubytek wpływów w wysokości 190 mln GBP, bo OBR zakłada, że część banków przeniesie zyski poza Wielką Brytanię; jak zaznacza, skala tego efektu jest niepewna.

Budżet 2025 przewidywał już podwyżkę podatku dochodowego od dochodów z oszczędności i nieruchomości o 2 pkt proc. od kwietnia 2027 r. Obecny budżet dodaje od tej samej daty kolejne 2 pkt proc., podnosząc stawkę podstawową, wyższą i dodatkową do 24, 44 i 49 proc. – podał OBR. Urząd spodziewa się, że dodatkowe podwyżki przyniosą średnio od lat 2028–29 0,6 mld GBP rocznie z oszczędności i 0,4 mld GBP rocznie z dochodów z nieruchomości. Według Healeya limit wpłat na gotówkowe konto ISA (cash ISA) pozostaje na poziomie 20 000 GBP rocznie.

W scenariuszu centralnym OBR wiąże wyższą prognozę inflacji ze skokiem cen energii od swojej prognozy z marca 2026 r.: inflacja CPI ma wynieść 3,4 proc. w 2027 r. wobec 2 proc. oczekiwanych w marcu, a do 2028 r. spaść z powrotem do 2 proc., jeśli ceny energii zaczną wtedy spadać, jak wskazuje wycena rynkowa. Bezpośredni wpływ decyzji podjętych od marca, w tym obecnego budżetu, zwiększa według OBR potrzeby pożyczkowe w latach 2026–27 o 8 mld GBP. Bufor, z jakim budżet bieżący spełnia główną regułę fiskalną – nadwyżkę w latach 2029–30 – urząd szacuje na 15 mld GBP, o 7 mld GBP mniej niż w ostatniej formalnej ocenie przy budżecie 2025, a szansę jej spełnienia na 56 proc.

OBR określił swoje bufory względem celów fiskalnych jako bardzo małe w porównaniu z niepewnością każdej prognozy średnioterminowej. Izba Gmin ma głosować nad rezolucjami budżetowymi po zakończeniu debaty we wtorek 3 listopada 2026 r.